Link: https://nongnghiepmoitruong.vn/dat-chet-hoi-sinh-lam-khach-nha-minh-d130168.html

Đó là tâm sự vui nhưng cũng ẩn trong đó đôi chút xót xa của những người làm nghề kiểm lâm. Bởi lẽ, các anh phải xa nhà biền biệt, hiếm khi có dịp về giúp đỡ vợ con./ Những người đàn bà… liều lĩnh

Đất chết hồi sinh: Những người đàn bà… liều lĩnh

Diện tích rộng, lực lượng lại mỏng, nên để bảo vệ an toàn cho “Khu dự trữ sinh quyển đẹp nhất Đông Nam Á” này, những chiến sĩ kiểm lâm, ngoài việc dựa vào dân, đã dành hầu hết thời gian cho rừng. Không quản hiểm nguy, chấp nhận đổ máu, hy sinh, họ bảo vệ rừng như bảo vệ chính ngôi nhà của mình.

MỖI NGƯỜI BẢO VỆ 800 HA RỪNG

Trên chiếc ca nô đang rẽ nước, tiếng anh Phùng Gia Hưng, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Cần Giờ (TP. HCM) át cả tiếng gió ù ù: “Hạt có 5 trạm, đóng rải rác trong rừng, mỗi trạm có 5-6 người. Ngoài ra còn một đội kiểm lâm cơ động nữa. Nghĩa là những người làm công tác bảo vệ chỉ 36 – 37 người. Chia đều diện tích hơn 34 ngàn ha ra, mỗi người phải bảo vệ khoảng 800 ha rừng.

Ấy là chưa kể, thường xuyên có vài anh đi học nâng cao trình độ. Cho nên, tất cả anh em chúng tôi phải đoàn kết, hỗ trợ nhau, nỗ lực hết mình. Nhưng, với địa bàn trải rộng như thế, lực lượng kiểm lâm không thể dàn quân kiểm soát hết được, mà phải dựa vào dân. Các hộ dân trong rừng là tai mắt, là những người bảo vệ rừng hiệu quả nhất chứ không phải chúng tôi”.

Anh Hưng cho biết, khu vực rừng Gò Da, hay các vùng giáp ranh Đồng Nai, Vũng Tàu là những điểm phức tạp. Khoảng 10 năm trước, tình trạng phá rừng xảy ra thường xuyên. Mặc dù rừng Cần Giờ không có gỗ quí, nhưng lại là nguồn chất đốt lớn cho hàng trăm lò than ở Đồng Nai hoạt động.

Một góc rừng Cần Giờ đẹp như tranh

Ngoài ra, rất nhiều sản vật, động vật quí, nên có những lúc người dân kéo cả đoàn vài chục người vào khai thác lâm sản. “Tụi tôi thường xuyên phải nằm đêm trong rừng. Nhiều lúc, bắt quả tang, họ quăng hết tang vật, nhấn chìm phương tiện xuống sông để phi tang, chúng tôi lại phải lặn để vớt lên bằng hết”, anh Hưng cho hay.

Kể về những lần đụng mặt lâm tặc và người phá rừng, anh Đỗ Văn Lâm, Phó trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Lý Nhơn, nhớ lại: “Rừng Cần Giờ có con địa sâm, một đặc sản quí. Nhưng muốn bắt nó, phải đào rất sâu dưới đất.

Việc đào đất này gây xói lở và ảnh hưởng đến hệ thống rễ, gốc cây rừng, nên bị cấm. Một lần đi tuần, chúng tôi phát hiện nhóm người đang chuẩn bị vận chuyển mấy trăm ký địa sâm nên yêu cầu kiểm tra.

Hệ sinh thái động thực vật của rừng Cần Giờ phát triển mạnh và tự nhiên

Lúc này, 4 nam và 1 nữ trên ghe ném tang vật xuống sông, một số đồng bọn đứng trên bờ la hét, lấy gạch, ném đá ném vào chúng tôi rào rào. Rồi chúng lái ghe hướng vào ca nô kiểm lâm. Sợ gây thương tích cho cả hai bên nên chúng tôi đành tránh rồi rút về. Sau đó chuyển hồ sơ vụ việc cho cơ quan chức năng xử lý vì những người này đều là dân địa phương”.

Chúng tôi đang nói chuyện thì bất chợt tiếng chuông điện thoại reo inh ỏi. Sau vài giây, tôi mới định hướng nơi phát ra tiếng chuông là… trên mái nhà. Thì ra, ở đây sóng điện thoại yếu nên các anh phải để điện thoại trên cây cột sát mái nhà.

Ở rừng Cần Giờ, điện thoại thường xuyên treo trên mái nhà

Anh kiểm lâm tên Mạo đứng lên với tay lấy điện thoại xuống nghe, xong bảo: “Dì Tư Hoàng gọi, kêu anh Trung, con trai dì vừa đi lưới về, có mấy con cá ngác tươi, muốn biếu trạm 1 con bồi dưỡng”.

Các anh kiểm lâm ở trạm Lý Nhơn tự đan lưới, tranh thủ giờ trưa ra sông bắt cá cải thiện bữa ăn

Anh Hưng cười: “Cái sướng nhất của anh em kiểm lâm là đến hộ nào trong rừng cũng được bà con đón như người nhà đi xa về. Có gì ngon cũng muốn cùng ăn với anh em. Không có bà con thì không thể giữ rừng tốt như thế này”.

LẤY RỪNG LÀM NHÀ

Đi một vòng qua các trạm kiểm lâm đóng rải rác trong rừng, gặp những cán bộ, kiểm lâm viên đóng chốt trong rừng, điều tôi thấy rõ nhất là họ đều cảm thấy “có lỗi” với vợ con, nên mỗi khi được về thăm nhà là các anh giành làm hết mọi việc, từ đi chợ, nấu ăn, rửa chén, giặt đồ, quét dọn nhà cửa đến chăm con. Và, ai cũng nấu ăn rất giỏi.

“Mỗi khi thấy ba ngoài cổng là cô con gái lém lỉnh của tôi lại reo to: “Có khách về mẹ ơi! Hôm nay mẹ lại sướng rồi”. Bao nhiêu đó chỉ an ủi được cho vợ con chút xíu, mình đỡ áy náy một chút thôi anh ạ”, anh Hưng nói.

Anh Châu Văn Lên, Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Lý Nhơn tâm sự: “Hai đứa con tôi, đứa lớn học lớp 6, đứa nhỏ mới hơn một tuổi. Nhưng việc chăm sóc, nuôi dạy con giao hết cho cô ấy.

Nhiều lúc vợ chồng tâm sự, bả ghẹo tôi: “Chồng gì mà cứ như khách vậy, đi quanh năm suốt tháng, lâu lâu ghé chơi. Có cũng như không. Tôi cười, ghẹo lại: Có cũng như không làm sao “tòi” ra 2 đứa được? Thế là vợ tôi lại cười, “bỏ qua” cho cái lỗi đi biền biệt của tôi. Nhiều lúc nghĩ thương vợ con lắm nhưng công việc nó thế, biết làm sao được”. Anh Lên năm nay 42 tuổi, và đã có 20 năm lấy rừng làm nhà.

Anh Khánh, kiểm lâm viên trạm Lý Nhơn, năm nay đã 53 tuổi, nhưng 2 con anh chỉ mới 7 và 8 tuổi. “Sao anh lấy vợ trễ vậy?”, tôi hỏi. “Không phải. Tôi lấy vợ 10 năm mới có con”. Anh Khánh cho biết, do vợ anh khó đậu thai, trong khi anh lại không có nhiều thời gian bên gia đình nên muộn con.

“Lấy chồng làm kiểm lâm cũng thiệt thòi như chồng bộ đội. Vì phần lớn thời gian phải xa chồng. Một mình vừa đi làm vừa chăm 2 đứa con, cực lắm”, anh Khánh nói.

Nói về những kỷ niệm trong 20 năm gắn bó với rừng, anh Lên kể: “Một lần, cơ sở báo, đêm đó sẽ có nhóm lâm tặc từ Vũng Tàu qua chặt cây nên tôi cùng Hạt trưởng khi đó là anh Võ Hoàng Chương vào mai phục.

Khi phát hiện ghe của nhóm lâm tặc ra, chúng tôi pha đèn thì họ nhảy hết xuống sông, vì sợ chân vịt quét phải họ, nguy hiểm nên tôi cho ghe tấp vào bờ đợi chứ không dám đảo ghe tìm họ, mấy phút sau thì túm được một ông. Đến khi quay ra tính đưa chiếc ghe tang vật về thì chiếc máy cole 12 (chỉ đặt trên đuôi xuồng chứ không cố định – PV) trên ghe của lâm tặc rớt xuống sông từ lúc nào, chỉ còn dính một sợi dây.

Không chỉ làm tốt chuyên môn, các anh kiểm lâm còn là những tay nội trợ đảm đang

Chúng tôi không thể vớt máy lên xuồng được vì quá nặng, nên cứ để vậy kéo về trạm. Do vẫn đang chất đầy cây đước tang vật của lâm tặc, nhưng lại không còn chiếc máy ở đuôi nên ghe mất cân bằng, chạy được một đoạn thì nước tràn vào khoang. Tôi phải dùng chiếc thùng nhựa múc nước ra liên tục mấy tiếng đồng hồ. Đến khi về đến trạm, thì hai tay tê cóng, cứng đơ, mất cảm giác, cả tuần sau mới hết”.

Anh Văn Công Phia, kiểm lâm viên ở trạm An Thới Đông cũng kể cho tôi nghe một kỷ niệm khác: Trong những lần đi tuần, chúng tôi thường xuyên bắt gặp một người phụ nữ vào rừng đào địa sâm.

Lần nào chị cũng cam kết không đào nữa, nhưng cứ vài ba bữa lại gặp chị đào. Tìm hiểu thì mới biết, hoàn cảnh chị rất đáng thương. Chồng mất sớm, nhà rất nghèo, một mình nuôi 3 đứa con nhỏ, bản thân chị không có nghề gì, nên phải vô rừng kiếm vài chục ngàn mua gạo.

Sau khi nghe báo cáo về hoàn cảnh của chị, chính quyền địa phương đã hỗ trợ một số vốn cho chị mưu sinh. Giờ, chị đã có một cửa hàng tạp hóa nho nhỏ, và không phải vào rừng nữa.

The post Đất chết hồi sinh: Làm khách nhà mình appeared first on Mangrove.

Link: https://nongnghiepmoitruong.vn/nhung-nguoi-ca-doi-gan-bo-voi-rung-ngap-man-d251146.html

Để có hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ đẹp nhất Đông Nam Á như hôm nay, là công sức của hàng ngàn con người, trong nhiều tháng năm.

Khi rừng lên xanh, hàng trăm con người khác lại ngày đêm ăn ngủ dưới tán rừng để bảo vệ.

Một góc rừng Cần Giờ hôm nay.

Trở lại Phân khu 3, Tiểu khu 4B, rừng phòng hộ Cần Giờ, chúng tôi gặp lại bà Đinh Thị Hồng (Ba Hồng), năm nay 68 tuổi, một trong 10 hộ đầu tiên vào rừng nhận khoán giữ rừng từ năm 1990. Trước đó, từ những năm 1980, bà là một trong số hàng trăm người khác ngày đêm “lặn ngụp” trong những bãi bùn lầy, cắm từng trái bần, trái đước xuống cánh đồng hoang ngập mặn mênh mông.

Khi “vùng đất chết” Cần Giờ bắt đầu chuyển sang màu xanh của sự sống, có 10 gia đình tiên phong vào rừng sống, ngày đêm bảo vệ thành quả họ làm từ mấy năm trước. Gia đình bà Hồng là 1 trong số 10 gia đình ấy.

Bà Tư Hoàng trong căn nhà thuở “sơ khai” mới vào rừng, nay có nhà khang trang nhưng bà không nỡ phá bỏ.

Nói về những ngày đầu làm “người rừng”, bà Hồng kể: “Hồi mới vào đây, cực khổ lắm, điện không có, nước ngọt thì phải chèo ghe đi mấy tiếng mới đến xã để mua. Hôm nào gặp gió ngược thì đi nửa ngày không đến nơi, sóng hơi lớn chút mà chèo không cẩn thận, lật ghe như chơi”.

Nói về quyết định vào rừng sống, bà Hồng cho biết: “Tôi đi vì nghĩ đến những năm tháng vất vả trồng, giờ cây lên xanh mà không giữ, để người ta phá thì không đành lòng. Với lại, tôi quen với rừng rồi. Tôi chỉ băn khoăn một điều là các con tôi sẽ ra sao khi đưa chúng vào rừng? Rất may là các con tôi đều ủng hộ”.

Cách “trang trại” của gia đình anh Tùng không xa, là gia đình ông Phan Văn Hương. Năm nay gần 70 tuổi, ông Hương cũng là 1 trong 10 hộ giữ rừng đầu tiên từ những năm 90.

Ông Hương kể: Hồi đó cả xã Tam Thôn Hiệp đều tham gia trồng rừng. Nhưng trồng xong, thì không mấy ai mặn mà với việc giữ rừng. Sau khi được vận động, gia đình ông vui vẻ nhận 50ha rừng để bảo vệ, và sau đó, khi ổn định, ông nhận thêm 50ha nữa.

Cơ ngơi trong rừng của gia đình ông Phan Văn Hương.

“So với hồi đó thì bây giờ đổi đời rồi. Bảo vệ rừng không còn vất vả như xưa nữa… Có lần bắt gặp người hàng xóm vào chặt cây, chẳng biết làm sao, suy nghĩ một hồi, tôi nói ổng: “Rừng này tôi được nhà nước giao bảo vệ, anh vì chén cơm của gia đình mà chặt, thì tôi phải đền, con tôi nhịn ăn đấy”. Ông ấy nghe vậy, buông dao không chặt nữa, mà còn xin lỗi tôi”, ông Hương kể.
 

Rừng cho chúng tôi ấm no

Hiện nay, gần 200ha rừng nhận khoán của gia đình bà Hồng được giao cho vợ chồng người con trai là anh Trần Minh Tùng trông coi. Mỗi năm, tiền công giữ rừng của gia đình bà cũng được hơn 200 triệu. Ngoài ra, anh Tùng còn nuôi thêm ốc len dưới tán rừng ngập mặn, mỗi năm kiếm thêm từ vài chục đến cả trăm triệu đồng.

Anh Trần Minh Tùng, con trai bà Ba Hồng thu hoạch ốc len.

Ông Phan Văn Hương thì tâm sự, rừng bây giờ chính là máu thịt, là chén cơm của cả gia đình. Nên ngoài trách nhiệm, còn cả tình yêu thương với rừng. “Bây giờ có 2 mẫu ruộng cũng chẳng bằng chăm cánh rừng này. Ruộng phải bón phân, phải đầu tư, còn giữ rừng chỉ bỏ công ra thôi. Cứ 3 tháng, tôi lãnh lương một lần. Bây giờ mức lương giữ rừng tăng gần 1,2 triệu đồng 1ha/năm. Dư sống rồi”, ông cười nói.

Người thứ ba chúng tôi gặp trong rừng, cũng là người gắn bó cả đời với rừng Cần Giờ, là bà Nguyễn Kim Hoàng (Tư Hoàng). Bà Tư Hoàng có hoàn cảnh khá đặc biệt, một mình nuôi 5 đứa con, tất cả đều nhờ vào rừng. Nhìn dáng cao gầy, nước da săn chắc, ít ai nghĩ năm nay bà Tư Hoàng đã 69 tuổi. “Tôi nghỉ hưu mấy năm nay rồi. Giờ quanh quẩn trong nhà lo cho đám nhỏ với vườn tược, ao cá thôi. Hợp đồng giữ rừng tôi giao lại cho con trai mấy năm nay rồi.

Gia đình bà Hoàng đang hợp đồng giữ gần 250ha rừng, mỗi năm, thu nhập từ lương giữ rừng khoảng 280 triệu chưa trừ chi phí, thuế. Ngoài ra, anh còn có 2 ao nuôi các loại cá, cuộc sống khá tốt.

The post Những người cả đời gắn bó với rừng ngập mặn appeared first on Mangrove.

Link https://nongnghiepmoitruong.vn/giua-rung-ngap-man-can-gio-d200951.html

Cách đây vài chục năm, những người đến Cần Giờ nhận khoán chăm sóc, bảo vệ rừng được coi là “hy sinh”, là can đảm. Nay thì khác…
 

Gian nan gieo hạt

Căn nhà đầu tiên chúng tôi đến nằm ở phân khu 3, tiểu khu 4B của rừng phòng hộ Cần Giờ. Chủ nhân là bà Đinh Thị Hồng (Ba Hồng), năm nay 67 tuổi. Bà Ba Hồng là 1 trong 10 hộ đầu tiên vào rừng nhận khoán giữ rừng năm 1990. Trước đó, từ những năm 1980, bà đã là một trong những người đầu tiên góp sức trẻ, thời gian để trồng rừng, biến vùng đất trắng thành màu xanh ngắt, mênh mông của những cánh rừng hôm nay.

Ngôi nhà khá khang trang của gia đình bà Ba Hồng ở phân khu 3, hạt kiểm lâm Cần Giờ

Trong ngôi nhà xây khá khang trang giữa rừng, bà Ba Hồng nhớ lại những ngày đi trồng rừng: Hồi đó, đi trồng rừng cực khổ vô cùng, mỗi chuyến đi từ 10 ngày đến nửa tháng. Đến mỗi nơi trồng, việc đầu tiên là lo chỗ ở. Vì tất cả đều bị ngập khi nước lên nên mọi người phải móc bùn đắp cao lên thành cái nền, sau đó trải vải nhựa xuống, rồi mới dựng chòi. Hồi đó, đoàn viên, thanh niên tham gia đông lắm. Đêm ngủ chia thành 2 dãy, nam, nữ riêng. Để tụi trẻ có hứng thú làm, tôi chia thành từng tổ, rồi thi đua, tổ nào làm nhanh, làm tốt sẽ có thưởng, sau giờ làm việc lại tổ chức văn nghệ, thi hát hò… Tụi trẻ làm không biết mệt. Sau mỗi chuyến đi rừng như thế, lại có vài đôi nên vợ chồng.

Nói về những ngày đầu làm “người rừng”, bà Hồng kể: “Hồi mới vào đây, cực khổ không bút nào tả xiết, điện không, nước ngọt không, đường mòn để đi cũng không nốt. Đêm phải đốt đèn dầu, muỗi nhiều như vãi trấu, nước ngọt thì phải chèo ghe đi mấy tiếng mới đến xã để mua. Hôm nào gặp gió ngược, đi nửa ngày không đến nơi, gió hơi mạnh mạnh chút là run, lỡ lật ghe, không sợ chết đuối mà mọi thứ trên ghe coi như “cúng” cho hà bá”.

Nói về những khó khăn hồi mới vào rừng, nhất là chuyện “đối phó” với những người phá rừng, bà Ba Hồng kể: “Hồi đó tình trạng phá rừng ở Cần Giờ cũng nghiêm trọng lắm chứ không phải như bây giờ đâu. Người ta chủ yếu săn bắt, chặt cây về bán cho lò than. Và hầu hết họ đều nghèo. Biết vậy nên khi bắt được họ phá, mình không làm căng mà nói chuyện tình cảm. phân tích cho họ hiểu, đây là chén cơm của gia đình, nếu anh chị phá rừng là chúng tôi nhịn. Rồi bảo rừng này là công sức của hàng ngàn người từ mấy chục năm nay, phá là mang tội lớn. Sau khi cho họ đi, còn cho gạo, nước mang theo”, bà Ba Hồng kể.

Cách nhà bà Ba Hồng vài cây số đường sông là nhà bà Nguyễn Kim Hoàng (Tư Hoàng), một phụ nữ có hoàn cảnh giống bà Ba Hồng, đó là năm 1990, bà một mình dắt đàn con 5 đứa lít nhít vào rừng cho đến nay. Nhìn dáng cao gầy, nước da hồng hào, săn chắc, ít ai nghĩ năm nay bà Tư Hoàng đã 68 tuổi. “Tôi hợp đồng giữ gần 250ha rừng, nhưng giao lại cho tụi nhỏ làm từ mấy năm nay rồi. Tôi còn khỏe, vẫn muốn làm, nhưng mấy ảnh nói tôi già rồi, làm chi cho cực”, bà Tư cười bảo.

Bà Tư Hoàng và căn nhà gỗ dựng từ ngày đầu mới vào rừng, nay đã có nhà xây khang trang, nhưng bà không nỡ phá

“Cô có kỷ niệm nào đáng nhớ nhất thời mới vào rừng?”, tôi hỏi. Bà Tư Hoàng trầm ngâm giây lát rồi nói: “Những cái đáng nhớ thì kể vài ngày chưa hết. Có lần, một người phụ nữ cùng mấy đứa nhỏ lên chặt cây, tụi tôi bắt được, lúc đầu tính bắt đưa về kiểm lâm, nhưng đứa nhỏ van xin, nói tụi con đói lắm. Xuống dưới xuồng kiểm tra thì thấy 4 – 5 đứa trẻ lít nhít mà gạo thì hết. Tôi nhìn mà ứa nước mắt. Lên kêu thằng con trai chia nửa khạp gạo, nửa lu nước cho họ. Hỏi ra mới biết, cha tụi nhỏ chết rồi, nhà không có, mấy mẹ con họ chỉ có chiếc xuồng làm nhà, cứ lênh đênh nay đây mai đó như vậy”.
 

Đất mặn cho trái ngọt

Hiện nay, những người gây dựng, chăm sóc và bảo vệ rừng Cần Giờ đa số đã “nghỉ hưu”, chuyển giao cho thế hệ thứ hai. Và đây là thế hệ đầu tiên được “hưởng lợi” từ cha anh mình. Anh Nguyễn Thành Trung, con trai thứ tư của 4 bà Tư Hoàng, người tiếp quản hợp đồng của mẹ, cho biết, mỗi năm, thu nhập từ lương giữ rừng cũng ngót 300 triệu chưa trừ chi phí, thuế. Ngoài ra, anh còn có 2 ao nuôi các loại cá, cuộc sống khá tốt.

Nói về quyết định dắt đàn con vào rừng sống năm 1990, bà Hồng cho biết: “Tôi đi bởi vì những cánh rừng này do chính tôi gieo hạt. Nhiều năm sống, ăn ngủ trong rừng, tôi quen rồi. Lúc đó tôi lo nhất là vào đó các con sống ra sao. Nhưng mấy đứa nhỏ động viên, bảo nếu mẹ muốn đi thì tụi con ủng hộ”, bà Hồng nói.

Gia đình bà Hồng hiện đang nhận chăm sóc 191ha rừng, mỗi năm được Nhà nước chi trả lương giữ rừng hơn 200 triệu. Ngoài ra, anh Trần Minh Tùng, con trai bà Hồng còn nuôi thêm ốc len, mỗi năm cũng thu được hơn trăm triệu. “So với ngày xưa mới vào, thế là tốt lắm rồi chú ạ”, anh Tùng nói. Anh Tùng cho biết, anh lấy được vợ hiền là chị Nguyễn Thị Lắng, cũng từ những ngày đi trồng rừng. Nay anh chị đã có 3 đứa con khôi ngô, trong đó 2 con lớn đã học xong cao đẳng trên thành phố, cậu út học cấp 1 ở xã Tam Thôn Hiệp, Cần Giờ. Hiện anh Tùng đã nhận thay mẹ hợp đồng chăm sóc, bảo vệ rừng.

Anh Trần Minh Tùng, con trai bà Ba Hồng và anh Nguyễn Thành Trung, con trai bà Tư Hoàng, những người bắt đầu hưởng lợi từ rừng do thế hệ trước gầy dựng

Rời nhà bà Tư Hoàng, chúng tôi tiếp tục đến một căn nhà khá khang trang ở phân khu IV của ông Nguyễn Văn Sơn, 66 tuổi, vào nhận khoán giữ rừng từ năm 1986. Ông Sơn kể, ngót 30 năm chăm sóc, bảo vệ rừng, gia đình ông đã vượt qua biết bao khó khăn, vất vả, có những lúc tưởng không chịu nổi, định bỏ rừng. Nhưng rồi ông nghĩ, mình là một người lính, chẳng lẽ lại chịu thua? “Những năm đầu mới nhận khoán, gia đình tôi không dám nghĩ tới tiền công bởi bị phá dữ lắm! Khó khăn chồng chất, nghèo đói quanh năm, lại phải nuôi các con đang tuổi học hành”, ông Sơn kể.

Những năm sau này, nhà nước có chế độ tốt hơn cho những người giữ rừng, gia đình ông Sơn nhờ vậy mà khá dần lên. Ngoài nhận khoán gần 100ha rừng, ông còn đào ao thả cá, trồng cây kiểng kiếm thêm thu nhập. Hiện hợp đồng nhận khoán ông cũng đã chuyển cho con trai. “Thời chúng tôi vất vả lắm, bây giờ ngồi nhớ lại còn nổi gai ốc. Nhưng nhờ thế mà con cháu mình hôm nay mới có cái để hưởng. Đây chính là tài sản vô giá mà chúng tôi dành cho thế hệ sau”, ông Sơn nói.

Khu bảo tồn chim ở rừng Cần Giờ nhìn từ trên tháp canh rừng cao gần 30m

Sông nước Cần Giờ

The post Giữa rừng ngập mặn Cần Giờ appeared first on Mangrove.

Giá trị khổng lồ về môi trường và kinh tế

Tiến sĩ Lê Đức Tuấn – nguyên Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển rừng ngập mặn Cần Giờ – cho hay, rừng Cần Giờ có những điểm khiến các nhà khoa học thế giới phải kinh ngạc.

Thanh niên xung phong TPHCM trồng rừng Cần Giờ – Ảnh: P.T.

Theo thông lệ, UNESCO chỉ xét công nhận khu dự trữ sinh quyển thế giới đối với rừng tự nhiên, nhưng Cần Giờ là rừng được phục hồi sau khi bị nhiễm chất độc hóa học đầu tiên đạt danh hiệu này vào năm 2000. Đặc biệt, rừng được hồi sinh trong thời gian ngắn kỷ lục, chỉ 20 năm so với 100 năm như dự tính của các nhà khoa học Mỹ. Tính đa dạng sinh học của rừng đã trở về gần như nguyên trạng so với trước khi bị phá hủy, được đánh giá là khu rừng phục hồi đẹp nhất Đông Nam Á.

Theo ông, có thể xem việc hồi sinh rừng Cần Giờ là một cuộc đầu tư “siêu lợi nhuận”. Từ năm 1978 đến 2000, diện tích trồng rừng khoảng 30.000ha, với tổng chi phí hơn 300 tỉ đồng (bình quân 10 triệu đồng/ha). Trong khi đó, đánh giá tổng giá trị kinh tế từ việc phục hồi rừng được tính theo giá năm 1999 là hơn 7.863 tỉ đồng, gồm các giá trị sử dụng trực tiếp (giá trị từ sản phẩm rừng, các loài động vật, thủy sản tự nhiên, từ hoạt động khai thác du lịch, hoạt động nghiên cứu khoa học, những vật chất từ sinh khối rừng, tác dụng giảm thiểu thiên tai) và giá trị sử dụng gián tiếp (giá trị cố định các bon và cung cấp ô xy, giá trị di sản). Như vậy, tính đến năm 1999, việc đầu tư rừng Cần Giờ đã “lãi ròng” hơn 7.500 tỉ đồng.

Cũng theo tiến sĩ Lê Đức Tuấn, những giá trị về môi trường, kinh tế, văn hóa, xã hội của rừng Cần Giờ ngày càng tăng trong bối cảnh đô thị hóa và biến đổi khí hậu hiện nay. Mỗi năm, 1ha rừng Cần Giờ hấp thu 20.328 tấn khí carbonic (CO2), đồng thời cung cấp 13.552 tấn khí ô xy (O2) cho cư dân TPHCM và khu vực. Rừng còn là môi trường lọc nước thải từ TPHCM, các khu công nghiệp ở tỉnh Bình Dương, Đồng Nai đưa xuống, trước khi đổ ra biển.

“Rừng Cần Giờ như tấm khiên mềm mại giữ cho đất bồi vững chãi, ngăn sạt lở. Đây còn là nơi có nguồn lợi thủy hải sản phong phú và tiềm năng phát triển du lịch sinh thái. Rừng cũng là mái trường mở để các nhà khoa học và sinh viên tìm thấy nguồn tư liệu sống phục vụ nghiên cứu, học tập”.

Phó giáo sư, tiến sĩ Phùng Chí Sỹ – Phó chủ tịch Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam – nhận định, trong tương lai, rừng Cần Giờ còn mang lại nguồn lợi lớn từ việc bán tín chỉ các bon, ước tính thu được 70 triệu USD/năm (khoảng 1.700 tỉ đồng), góp phần hiện thực hóa cam kết của Chính phủ Việt Nam là giảm mức phát thải ròng xuống bằng 0 vào năm 2050. Điều này đặt ra trách nhiệm to lớn trong việc giữ gìn và phát triển nguồn tài nguyên quý giá này.

Chung tay bảo vệ rừng

Theo ông Phùng Chí Sỹ, lãnh đạo TPHCM đặt mục tiêu tiến về phía biển nên trong tương lai, việc đầu tư phát triển huyện Cần Giờ là điều chắc chắn. Các dự án sắp triển khai như cầu Cần Giờ, cảng trung chuyển quốc tế, khu đô thị lấn biển có thể làm tăng lượng khí thải và giảm lượng khí hấp thụ của rừng. Vì vậy, cần nhanh chóng kiểm kê các loại rừng (giàu, trung bình, nghèo kiệt) để xác định lượng cây cần trồng bổ sung và diện tích rừng cần tăng thêm nhằm phát huy tiềm năng bán tín chỉ các bon.

Tập thể Báo Phụ nữ TPHCM tham gia trồng 1.200 cây đước tại rừng Cần Giờ dịp 19/5/2024 – Ảnh: Phùng Huy

Ông góp ý: “Muốn phát triển về hướng Cần Giờ, phải tính toán cẩn thận giữa lợi ích kinh tế và bảo vệ môi trường, trên nguyên tắc bảo vệ tuyệt đối vùng lõi. Có thể cân nhắc chuyển đổi mục đích ở các vùng đệm hay vùng chuyển tiếp nhưng phải đáp ứng các quy định khắt khe của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, phải đánh giá tác động môi trường và có phương án trồng rừng thay thế”.

Tiến sĩ Huỳnh Đức Hoàn – Trưởng ban quản lý (BQL) rừng phòng hộ Cần Giờ – thông tin, rừng phòng hộ Cần Giờ chiếm hơn một nửa diện tích huyện Cần Giờ và 1/6 diện tích TPHCM, có ranh giới tiếp giáp 4 tỉnh Long An, Tiền Giang, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu, một phần giáp Biển Đông, có mạng lưới sông rạch chằng chịt tạo nhiều thuận lợi nhưng cũng không ít khó khăn, thách thức trong việc quản lý và bảo vệ rừng.

Từ năm 2000 đến nay, UNESCO đã 2 lần đánh giá định kỳ (10 năm/lần) và công nhận khu dự trữ sinh quyển Cần Giờ đã được bảo vệ, phát triển hiệu quả. Nhận thức của người dân địa phương về bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn, bảo vệ môi trường và bảo vệ đa dạng sinh học ngày càng được nâng lên, góp phần lớn vào việc kéo giảm số vụ vi phạm lâm nghiệp. Trước năm 2000, mỗi năm có hàng trăm vụ vi phạm, thì trong giai đoạn 2014-2018, chỉ còn dưới 10 vụ/năm, giai đoạn 2019-2023 còn dưới 6 vụ/năm, đến năm 2024 chỉ còn 2 vụ.

Ông Huỳnh Đức Hoàn cho rằng, có được kết quả này là nhờ nhiều lực lượng đã đoàn kết, chung tay gìn giữ màu xanh của rừng suốt 47 năm qua: từ chính quyền địa phương, kiểm lâm, bộ đội biên phòng, thanh niên xung phong, công an, cho đến hàng trăm hộ dân gắn bó với rừng. Trong đó, chính sách đột phá nhất là giao khoán rừng cho người dân từ năm 1990.

Bên cạnh đó, BQL còn triển khai mô hình tổ tự quản bảo vệ rừng đầu tiên trên cả nước. 30 tổ tự quản như những “cánh tay nối dài” của lực lượng quản lý để chủ động tuần tra, phát hiện và ngăn chặn kịp thời những hành vi xâm hại rừng. Các hộ dân rất tâm huyết, bảo vệ rừng như bảo vệ chính mảnh đất của mình và họ cũng được chính quyền TPHCM và huyện Cần Giờ quan tâm đặc biệt, chăm lo nhiều mặt.

Dù đời sống người giữ rừng ngày càng được cải thiện, ông Huỳnh Đức Hoàn vẫn không giấu được trăn trở: “Giữa nhịp sống hiện đại với những tiện nghi đô thị ngày càng hấp dẫn, liệu trong tương lai, thế hệ trẻ có còn muốn gắn bó với rừng?”. Ông hy vọng, với mức tiền khoán bảo vệ rừng sắp tăng gấp đôi, lên 2,7 triệu đồng/ha/năm (theo nghị quyết mới của HĐND TPHCM), cùng những chính sách từ chính quyền, sự chung tay của các tổ chức, đoàn thể, các mạnh thường quân, nghề giữ rừng sẽ tiếp tục thu hút những lớp trẻ kế cận, để “lá phổi xanh” quý giá của TPHCM mãi vững bền.

The post Kỳ tích rừng Cần Giờ Bài cuối: Tài sản vô giá của chính quyền và nhân dân TPHCM appeared first on Mangrove.

3 thế hệ giữ rừng

Năm 1990, phần lớn diện tích đất rừng Cần Giờ đã được phủ xanh. Thế nhưng, thời điểm ấy, lâm tặc hoành hành, nhiều mảng rừng non vừa vươn mình đã bị đốn hạ.

Ông Nguyễn Đình Cương – Giám đốc Lâm trường Duyên Hải thời bấy giờ – nhớ lại: “Lúc đó, tôi đã cùng ông Trương Tấn Sang – Giám đốc Sở Nông nghiệp TPHCM – lặn lội đến từng nhà, thuyết phục bà con cùng giữ rừng. Khi nghe đề xuất giao đất, giao rừng để người dân vừa có sinh kế, vừa giúp Nhà nước bảo vệ rừng, lãnh đạo thành phố và huyện đều ủng hộ. Thế là mô hình giao khoán rừng ra đời. Rừng được trao lại cho những người gắn bó với nó và từ đó, nạn phá rừng giảm dần”.

Vợ chồng Phạm Thị Oanh – Lê Hoàng Anh là thế hệ thứ ba trong gia đình giữ rừng Cần Giờ

Từ 10 hộ tiên phong nhận khoán rừng, đến nay, có khoảng 130 hộ bền bỉ trông coi rừng phòng hộ. Nhiều gia đình đã truyền lại nghề giữ rừng qua thế hệ thứ hai, thứ ba, như một mạch nguồn không dứt.

Phạm Thị Oanh (33 tuổi) đón chúng tôi trước ngôi nhà nhỏ lọt thỏm giữa rừng, lối vào chỉ là vài thân cây mỏng manh bắc tạm từ mé sông Lòng Tàu vào sân. Là người Mường, quê Thanh Hóa, năm 2011, Oanh vào tỉnh Bình Dương làm công nhân. Tình cờ qua chương trình kết bạn trên đài phát thanh, Oanh quen và yêu Lê Hoàng Anh – quê Cần Giờ. Cô gái 19 tuổi đã từ bỏ phố thị để theo chồng về rừng.

Lúc đầu, cô không khỏi hụt hẫng trước cảnh hoang vu, buồn vắng trong rừng. Không ti vi, không điện thoại, không máy lạnh, họ bước hẳn ra khỏi cuộc sống hiện đại, trở về với nhịp thở nguyên sơ của thiên nhiên. Cô nói: “Thức ăn chủ yếu đồ khô. Nước ngọt hiếm lắm. Tụi em phải tắm sông trước rồi mới tráng lại bằng nước sạch, nhưng nước ấy cũng phải chắt lại, dùng tiếp để xả đồ, tưới cây. Chắt chiu từng giọt mà vẫn thiếu, đặc biệt là mùa khô”.

Những năm sau, nhờ ban quản lý rừng và các mạnh thường quân hỗ trợ bồn chứa nước, những người giữ rừng mới bớt phần chật vật, tranh thủ mùa mưa hứng nước trữ cho những tháng khô hạn. Vợ chồng Oanh phải túc trực giữ rừng 24/24 nên đành gửi 2 con nhỏ cho ông bà nuôi.

Oanh kể, mới sinh con 10 ngày, cô đã quay vào rừng làm nhiệm vụ, bởi “rừng không thể thiếu mình lâu hơn”. Trải qua vô số đợt tuần tra giữa nắng cháy, mưa dầm, cô đã bền bỉ bám trụ với rừng 14 năm qua.

Ngồi bên cạnh, Lê Hoàng Anh – chồng Oanh – nhìn vợ bằng ánh mắt yêu thương. Ông bà Anh là 1 trong 10 hộ dân đầu tiên tham gia giữ rừng từ năm 1990, rồi ba mẹ tiếp nối, nay đến vợ chồng Anh là thế hệ thứ ba, đang giữ gần 80ha rừng.

Từ khi 7-8 tuổi, Hoàng Anh đã theo ông bà đi tuần tra rừng. Đêm xuống, trong lúc ông bà lặn lội giữa rừng đước mênh mông, cậu bé cuộn mình trên chiếc võng mắc giữa 2 thân cây. Lớn hơn chút, cậu theo cha mẹ vào rừng, tranh thủ bắt con cua, con còng kiếm thêm thu nhập.

“Hồi đó chưa có nhà xây như bây giờ, chỉ là túp lều lá dựng tạm giữa rừng, tầm 4 – 5g chiều là muỗi bay đen kịt, phải giăng mùng. Vậy mà cũng hơn 30 năm, rừng nuôi em khôn lớn. Đến giờ, em cũng xác định gắn bó cả đời với rừng” – Hoàng Anh tâm sự.

“Một đời người, một rừng cây”

Trời vừa hửng sáng, ông Trần Minh Tùng (53 tuổi) nhìn mực nước sông Lòng Tàu dâng lên, liền mặc đồng phục, xỏ ủng, cùng vợ leo lên chiếc vỏ lãi, lướt nhanh về phía mảnh rừng được giao khoán. Nửa giờ sau, ông giảm tốc độ, nhẹ nhàng cập mé rừng, neo thuyền lại.

Cả hai trèo lên bờ, lội vào rừng. Họ chia nhau đi tuần dọc theo những lối mòn quen thuộc, xem có cây nào bị sâu bệnh, đổ ngã không. Sau nhiều giờ lội giữa rừng ngập mặn, quần áo, tay chân họ ướt sũng, lấm lem bùn sình. Có những đoạn, bùn quánh lại như muốn giữ chặt bàn chân người tuần tra.

Ông Tùng là 1 trong 30 tổ trưởng tổ tự quản bảo vệ rừng Cần Giờ, mỗi tổ gồm 3-6 thành viên là các hộ được khoán rừng liền kề nhau. Tùy vào con nước, họ lên kế hoạch kiểm tra theo tổ 9 lần/tháng, riêng mỗi hộ phải tuần tra hằng ngày trên khoảnh rừng do mình quản lý. Nhờ vậy, họ luôn phát hiện kịp thời những cây rừng có dấu hiệu bất thường hay những vụ xâm phạm rừng.

Là người giữ rừng lâu nhất ở đây, ông Tùng theo chân mẹ vào rừng từ khi 7 tuổi. Mẹ ông – bà Đinh Thị Hồng – tham gia trồng rừng từ năm 1979, sau đó là 1 trong 10 hộ đầu tiên nhận khoán giữ rừng. 46 năm qua, ông Tùng đã chứng kiến trọn vẹn quá trình hồi sinh của rừng Cần Giờ, tự tay ông đã cắm những trái đước đầu tiên xuống lòng đất trơ trọi, rồi dõi theo từng hàng cây vươn lên, khép tán thành rừng.

Ông cũng từng trải qua những năm tháng khó khăn, hiểm nguy của những người giữ rừng thời kỳ đầu. Ông kể: “Hồi đó, lâm tặc phá rừng dữ lắm, chúng chạy bằng ghe máy, còn mình chèo xuồng tay nên không cách nào đuổi kịp. Bởi vậy, chúng tôi thay nhau túc trực trong rừng để ngăn chặn.

Cũng có thời khắc đối đầu hiểm nguy, có khi xuồng ghe bị chìm vì sóng lớn, có những đêm dài trực chiến trong gió buốt và muỗi đói bủa vây, nhưng người dân ai cũng nỗ lực giữ rừng như giữ nhà mình. Vừa tuần tra, canh phòng nghiêm ngặt, tụi tôi vừa khéo léo vận động, thuyết phục các đối tượng vi phạm, nhờ cơ quan chức năng giúp họ tìm việc làm. Cứ vậy mà đến nay, rừng đã bình yên, việc giữ rừng cũng bớt phần cực nhọc”.

Chị Nguyễn Thị Loan (47 tuổi) và chồng cũng có hơn 30 năm gắn bó với rừng Cần Giờ. Chị kể, mùa gió nam (từ tháng Năm đến tháng Mười) là gian nan nhất: giông gió, biển động, mưa rào đổ xuống bất chợt, có khi kéo dài nhiều ngày, muỗi, bọ mắt sinh sôi khiến việc tuần tra thêm cực nhọc. Nhưng đây cũng là mùa cây rừng dễ bị sét đánh, gãy đổ, sạt lở nên những người giữ rừng phải tuần tra thường xuyên hơn, đi sâu vào rừng hơn.

Chị bộc bạch: “Tui theo ba mẹ giữ rừng từ năm 14 tuổi rồi gắn bó đến nay. Hồi nhỏ, đi rừng chưa quen, té ngã, bầm dập suốt, người đầy sẹo. Riết rồi, việc cực nhọc thế nào cũng thấy bình thường. Cả thanh xuân, mình chưa từng rời xa rừng. Rừng thân thuộc với mình như là hơi thở vậy”.

Theo thời gian, sự nhọc nhằn của những người giữ rừng cũng dần vơi bớt. Họ đã được xây chốt giữ rừng, cấp phương tiện đi lại tốt hơn, được hỗ trợ thêm các vật dụng như bồn trữ nước, tấm năng lượng mặt trời, cục phát wifi… 3 năm nay, họ đã có điện thoại thông minh, ti vi, dẫu chập chờn lúc được lúc không, nhưng cũng mang đến cho người giữ rừng chút kết nối với thế giới bên ngoài.

Ông Trần Minh Tùng cười hiền: “Giờ chế độ cho người giữ rừng tốt hơn nhiều rồi. Ban quản lý rừng quan tâm, mấy cô chú ở huyện, sở ngành cũng thương lắm. Họ lập quỹ giúp con em người giữ rừng đi học, rồi tết nhất có quà, có đoàn này đoàn kia ghé thăm. Mấy thứ đơn giản vậy thôi mà ấm lòng. Ở giữa rừng, tưởng chỉ có cây cối, ai dè còn có cả tình nghĩa, mình đâu có cô đơn gì đâu!”.

KỲ CUỐI: Tài sản vô giá của chính quyền và nhân dân TPHCM

The post KỲ TÍCH RỪNG CẦN GIỜ – Bài 2: Những thế hệ gửi trọn thanh xuân cho rừng appeared first on Mangrove.

Người dân TPHCM tham gia trồng rừng Cần Giờ sau năm 1978 – Ảnh tư liệu

Là người trực tiếp phác thảo và điều hành chương trình tái sinh rừng ngập mặn Cần Giờ trong hơn 20 năm, ông Lê Văn Khôi ấn tượng mãi về tầm nhìn xa và sự quyết liệt của ông Sáu Dân. Trong bối cảnh khó khăn sau giải phóng, ông Sáu Dân đã không chỉ lo cho trước mắt mà còn nhìn về tương lai, quyết tâm khôi phục hệ sinh thái ngập mặn Cần Giờ để biến nó thành “lá phổi xanh” cho thành phố.
Ông Lê Văn Khôi kể: “Một đêm, khoảng 11 – 12g khuya, ông Sáu Dân gọi tôi đến nhà. Vừa đến nơi, tôi đã thấy ông trải bản đồ huyện Duyên Hải ra bàn, ánh mắt đầy trăn trở. Ông hỏi tôi về kế hoạch trồng rừng, tôi báo cáo và xin trồng thử 100 – 200ha/năm để rút kinh nghiệm. Nghe vậy, ông Sáu Dân lập tức gạt đi: “Trồng 100ha thì chừng nào mới xong!”, rồi yêu cầu phải tăng lên 4.000 ha/năm, thiếu nhân lực, vật tư đến đâu thì lãnh đạo thành phố sẽ lo đến đó”.
Ngay sau đó, Thành ủy và UBND TPHCM quyết định khôi phục hơn 30.000ha rừng Sác trong 20-30 năm nhằm cải thiện môi trường sinh thái, phát triển kinh tế, nâng cao đời sống người dân. Dưới sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo thành phố mà đứng đầu là ông Sáu Dân, chiến dịch trồng rừng được triển khai sôi nổi, huy động cả hệ thống chính trị và nhân dân cùng chung sức. Ngay mùa trồng rừng đầu tiên, chính quyền đã huy động được 6.000-8.000 người dân, hàng trăm kỹ sư lâm trường, cán bộ các nông trường và 250 thanh niên xung phong ngày đêm miệt mài phủ xanh từng tấc đất.

Rừng Cần Giờ hôm nay đã trở thành “lá phổi xanh” của TPHCM và khu vực

Viết nên kỳ tích trong muôn vàn gian khó

Ông Nguyễn Đình Cương – khi ấy là Phó giám đốc Lâm trường Duyên Hải – nhớ lại những ngày tháng gian nan trồng rừng: “Hồi đó làm gì có đường sá, đi lại hoàn toàn bằng đường thủy, phương tiện thô sơ, khó khăn, cách trở lắm. Đoàn kỹ sư chúng tôi đi từ 2 – 3g sáng mà đến chiều tối mới tới rừng, ở hàng tháng trời giữa rừng để đo đạc, thiết kế bãi trồng, thu mua trái giống, hướng dẫn người dân trồng rừng. Lúc đó, ai cũng trẻ, tràn đầy nhiệt huyết, chỉ biết nỗ lực cống hiến, chẳng quản khó nhọc”.

Do quyết tâm trồng 3.000-4.000 ha/năm, lãnh đạo lâm trường ước tính mỗi năm cần 1.500-2.000 tấn trái giống. Mỗi mùa trồng rừng, các kỹ sư lại đi ghe tới các nông trường Năm Căn, Ngọc Hiển, Tam Giang, Đất Mũi của tỉnh Minh Hải (nay thuộc tỉnh Cà Mau) tìm trái giống. Họ vào tận nông trường, cùng bà con nhặt từng trái đước, đóng bao, mang vác lên ghe, tưới nước để bảo quản trái suốt hành trình.

Đoạn đường sông dài chỉ 300km nhưng mỗi chuyến phải mất 2 tuần mới về đến nơi. Ban đầu, họ đi ghe lớn chở cả trăm tấn mỗi chuyến, nhưng do di chuyển lâu nên có chuyến hư gần phân nửa số trái. Rút kinh nghiệm, họ chuyển sang ghe nhỏ, mỗi chuyến chỉ chở 50-60 tấn, giảm hư hao nhưng buộc phải đi nhiều lần hơn. Cứ thế, hàng chục lượt đi về mỗi mùa, họ ăn, ngủ, sinh hoạt đằng đẵng trên sông nước.

Là 1 trong 250 thanh niên xung phong đầu tiên tham gia trồng rừng từ tháng 8/1978, tiến sĩ Lê Đức Tuấn – nguyên Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển rừng ngập mặn Cần Giờ – cho hay, lâm trường lúc đó được cấp cho mảnh đất trống vốn là khu nghĩa địa cũ, không nhà cửa, phải lấy cây, lá để cất tạm lán trại. Muỗi mòng, sâu bọ nhiều vô kể. Ăn uống kham khổ. Nước ngọt quý hơn vàng, anh em chắt chiu từng giọt.

Việc trồng rừng phụ thuộc vào con nước. Mỗi khi con nước lên, hàng trăm thuyền ghe đua nhau từ các xã vào rừng, chờ con nước rút, lộ ra bãi bồi để trồng rừng. Thời ấy, phong trào thi đua trồng rừng diễn ra sôi nổi trên những bãi đầm lầy hoang hóa. Người dân hăng hái xắn quần lội bùn, cắm từng trái đước xuống đất, không quản muỗi, bọ bu kín người. Các kỹ sư lâm nghiệp bám rừng ngày đêm, tính toán từng con nước để cây được trồng đúng thời điểm, có cơ hội sống sót cao nhất. Thời gian làm việc của họ bất định theo con nước, có ngày trồng dưới cái nắng cháy da, có hôm phải thức trắng đêm trong những cơn gió buốt lạnh thốc từ biển vào. Có những người đã nằm lại giữa rừng do sốt rét ác tính hay tai nạn bất ngờ giữa dòng nước xiết.

Ông Lê Đức Tuấn đặc biệt ấn tượng với hình ảnh phụ nữ, trẻ em đi trồng rừng: “Ở xã Thạnh An, khi có phụ nữ và trẻ em cùng trồng rừng thì năng suất tăng bất ngờ, đứng đầu các xã với hơn 1.000ha/năm. Bởi phụ nữ di chuyển trên bùn sình nhanh nhẹn, linh hoạt hơn đàn ông, còn trẻ em thì có sáng kiến dùng ván trượt để vận chuyển trái giống nhanh hơn”.

Sau 2 tháng, trái đước mọc 2-4 lá đầu tiên, người trồng rừng như vỡ òa niềm vui khi thấy màu xanh bắt đầu lan rộng. Tỉ lệ cây sống ở nhiều khu lên đến 95 – 100%, nhưng nhiều chỗ do hậu quả chất độc hóa học nên cây bị chết, họ phải trồng đi, trồng lại. Ông Lê Đức Tuấn xúc động: “Kiên trì chỉ bằng sức người như vậy, thế mà ngay năm đầu tiên, cán bộ, kỹ sư và người dân đã trồng được 4.000ha, biến mục tiêu tưởng chừng bất khả thi của ông Sáu Dân thành hiện thực. Sau 3 năm, khi những khoảnh rừng đầu tiên khép tán, anh em chúng tôi đã trào nước mắt, hạnh phúc không nói thành lời”.

Kỳ tới: Những thế hệ gửi trọn thanh xuân cho rừng

Tác giả: Phương Thanh

bài viết được đăng trên báo Phụ Nữ Tp Hồ Chi Minh ngày 10/4/2025

Nguồn: www.phunuonline.com.vn/ky-tich-rung-can-gio-bai-1-hanh-trinh-gieo-mam-xanh-tren-vung-dat-chet-a1546627.html

The post Kỳ tích rừng Cần Giờ – Bài 1: Hành trình gieo mầm xanh trên vùng đất chết appeared first on Mangrove.

Hãy tưởng tượng bạn đang dạo bước giữa những tán cây xanh mát, nghe tiếng sóng vỗ về và ngắm nhìn những đàn chim bay lượn trên bầu trời. Những hoạt động như chèo thuyền kayak, tham quan các khu sinh thái hay tham gia các chương trình bảo tồn sẽ không chỉ giúp bạn thư giãn mà còn là cơ hội để kết nối với thiên nhiên và cộng đồng. Sự phát triển du lịch tại rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ đem lại lợi ích kinh tế cho người dân địa phương mà còn đặt ra thách thức trong việc bảo tồn môi trường. Hãy tiếp tục đọc để khám phá thêm về tiềm năng và những thách thức trong hành trình phát triển du lịch sinh thái tại vùng đất đầy kỳ diệu này.

Tiềm năng du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ

Đặc điểm sinh thái đa dạng và phong phú

Rừng ngập mặn Cần Giờ là một trong những hệ sinh thái đặc biệt của Việt Nam, nổi bật với sự đa dạng sinh học phong phú. Đây là nơi sinh sống của nhiều loài động thực vật quý hiếm, trong đó có các loài chim di cư và các loài thủy sinh độc đáo. Hệ sinh thái này không chỉ đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường mà còn là nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá cho hoạt động du lịch.

Khách du lịch có cơ hội khám phá các khu vực rừng ngập mặn qua những con đường mòn tự nhiên, nơi họ có thể ngắm nhìn các loại thực vật đặc trưng như cây mắm và cây đước. Việc tìm hiểu về sự phát triển của hệ sinh thái này không chỉ giúp nâng cao nhận thức về bảo tồn môi trường mà còn mang lại trải nghiệm thú vị cho du khách.

Các hoạt động du lịch sinh thái hấp dẫn

Tại Cần Giờ, du khách có thể tham gia vào nhiều hoạt động du lịch sinh thái phong phú và hấp dẫn. Một trong những trải nghiệm thú vị nhất là chèo thuyền kayak qua các kênh rạch trong rừng, cho phép du khách ngắm nhìn cảnh đẹp hoang sơ và cảm nhận sự bình yên của thiên nhiên. Ngoài ra, các tour tham quan chim cũng rất phổ biến, nơi du khách có thể quan sát và chụp ảnh những loài chim độc đáo trong môi trường sống tự nhiên của chúng.

Không chỉ dừng lại ở đó, Cần Giờ còn tổ chức các hoạt động cắm trại và dã ngoại tại những khu vực an toàn, giúp du khách thoát khỏi nhịp sống hối hả của thành phố. Việc tham gia vào các hoạt động này không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp nâng cao ý thức về bảo vệ môi trường.

Cần Giờ còn nổi bật với các sản phẩm du lịch cộng đồng, nơi du khách có thể trải nghiệm văn hóa địa phương và tham gia vào các hoạt động sản xuất nông nghiệp, như thu hoạch tôm và cua. Những trải nghiệm này không chỉ giúp du khách hiểu rõ hơn về cuộc sống của người dân địa phương mà còn góp phần vào việc phát triển kinh tế bền vững cho khu vực.

Rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ là điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thích du lịch sinh thái, mà còn là nơi để khám phá vẻ đẹp tự nhiên và tìm hiểu về giá trị bảo tồn môi trường.

Các loại hình dịch vụ tại rừng ngập mặn

Dịch vụ hướng dẫn viên du lịch

Dịch vụ hướng dẫn viên du lịch tại rừng ngập mặn không chỉ giúp du khách khám phá vẻ đẹp tự nhiên mà còn cung cấp thông tin sâu sắc về hệ sinh thái độc đáo này. Những hướng dẫn viên có chuyên môn sẽ dẫn dắt du khách qua các con đường mòn, giới thiệu về các loài thực vật và động vật đặc trưng, cũng như vai trò quan trọng của rừng ngập mặn trong việc bảo vệ môi trường. Họ còn chia sẻ những câu chuyện văn hóa và lịch sử liên quan đến khu vực, giúp du khách có cái nhìn toàn diện hơn về nơi mình đang tham quan.

Các hoạt động trải nghiệm tự nhiên

Tại rừng ngập mặn, du khách có thể tham gia vào nhiều hoạt động trải nghiệm tự nhiên thú vị. Những hoạt động này không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường. Một số hoạt động phổ biến bao gồm:

• Đi bộ đường dài: Khám phá các con đường mòn trong rừng, tận hưởng không khí trong lành và cảnh quan thiên nhiên.
• Chèo kayak: Hòa mình vào dòng nước, khám phá hệ sinh thái thủy sinh độc đáo và chiêm ngưỡng cảnh đẹp xung quanh.
• Ngắm chim: Tận hưởng những khoảnh khắc thư giãn khi quan sát các loài chim đặc trưng tại khu vực này.

Các hoạt động này không chỉ mang lại trải nghiệm thú vị mà còn giúp du khách hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của rừng ngập mặn trong việc duy trì đa dạng sinh học và bảo vệ môi trường.

Thách thức trong phát triển du lịch tại rừng ngập mặn

Bảo tồn môi trường sống

Việc phát triển du lịch tại rừng ngập mặn thường đi kèm với những thách thức lớn trong công tác bảo tồn môi trường sống. Rừng ngập mặn là hệ sinh thái đa dạng và rất nhạy cảm, nơi sinh sống của nhiều loài động thực vật quý hiếm. Khi lượng khách du lịch gia tăng, áp lực lên môi trường sẽ tăng theo, dẫn đến nguy cơ mất cân bằng sinh thái. Các hoạt động như xây dựng cơ sở hạ tầng, khai thác tài nguyên tự nhiên có thể làm suy giảm chất lượng môi trường, gây hại cho hệ sinh thái vốn đã yếu ớt. Để bảo tồn môi trường sống, cần có các biện pháp quản lý bền vững, đảm bảo du lịch phát triển hài hòa với bảo vệ thiên nhiên.

Quản lý lượng khách du lịch

Một thách thức khác trong phát triển du lịch tại rừng ngập mặn là việc quản lý lượng khách du lịch. Việc thu hút quá nhiều khách có thể dẫn đến tình trạng quá tải, làm giảm trải nghiệm của du khách và ảnh hưởng đến hệ sinh thái. Cần có các chính sách và biện pháp để kiểm soát lưu lượng khách, chẳng hạn như giới hạn số lượng khách mỗi ngày, áp dụng phí vào cửa và tạo ra các lộ trình tham quan hợp lý. Ngoài ra, việc nâng cao nhận thức của du khách về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường cũng rất quan trọng. Chỉ khi có sự kết hợp giữa quản lý và ý thức cộng đồng, du lịch tại rừng ngập mặn mới có thể phát triển bền vững.

Lợi ích kinh tế từ du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn

Tạo việc làm cho cộng đồng địa phương

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn không chỉ mang lại trải nghiệm thiên nhiên tuyệt vời mà còn đóng góp vào việc tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho cộng đồng địa phương. Những người dân trong khu vực có thể tham gia vào các hoạt động như hướng dẫn viên du lịch, cung cấp dịch vụ lưu trú, và chế biến thực phẩm từ nguồn nguyên liệu địa phương. Việc này không chỉ giúp tăng thu nhập cho các hộ gia đình mà còn cải thiện chất lượng cuộc sống của họ.

Thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững bằng cách khuyến khích việc bảo tồn và phát triển tài nguyên thiên nhiên. Khi du khách đến tham quan, họ sẽ ý thức hơn về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường và các hệ sinh thái tự nhiên. Điều này dẫn đến việc tăng cường sự đầu tư vào các dự án bảo tồn, đồng thời khuyến khích các doanh nghiệp địa phương phát triển các sản phẩm và dịch vụ thân thiện với môi trường. Nhờ đó, khu vực có thể phát triển không chỉ về mặt kinh tế mà còn về mặt bảo vệ môi trường.

Chính sách và quy định liên quan đến du lịch tại rừng ngập mặn

Các quy định về bảo vệ môi trường

Trong bối cảnh phát triển du lịch tại rừng ngập mặn, việc bảo vệ môi trường là một trong những ưu tiên hàng đầu. Các quy định nghiêm ngặt đã được ban hành nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đến hệ sinh thái. Chính phủ yêu cầu các đơn vị du lịch phải thực hiện các biện pháp bảo vệ môi trường, bao gồm:

• Giảm thiểu rác thải: Du khách được khuyến khích mang theo túi tái sử dụng và không xả rác bừa bãi.
• Bảo tồn động thực vật: Cấm bắt và buôn bán các loài động thực vật quý hiếm trong khu vực rừng ngập mặn.
• Giám sát ô nhiễm: Các cơ quan chức năng thường xuyên kiểm tra mức độ ô nhiễm, nhằm đảm bảo không khí và nguồn nước trong khu vực luôn đạt tiêu chuẩn.

Những quy định này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn nâng cao ý thức của cộng đồng về tầm quan trọng của rừng ngập mặn trong việc duy trì cân bằng sinh thái.

Chính sách khuyến khích du lịch sinh thái

Để phát triển du lịch bền vững tại rừng ngập mặn, chính phủ đã đưa ra một số chính sách khuyến khích du lịch sinh thái. Những chính sách này nhằm thu hút khách du lịch đồng thời bảo vệ tài nguyên thiên nhiên. Một số chính sách quan trọng bao gồm:

• Hỗ trợ tài chính: Cung cấp các khoản vay ưu đãi cho các doanh nghiệp đầu tư vào du lịch sinh thái.
• Chương trình đào tạo: Tổ chức các khóa đào tạo về bảo vệ môi trường cho nhân viên làm việc trong ngành du lịch.
• Quảng bá tiềm năng du lịch: Thúc đẩy các hoạt động truyền thông nhằm nâng cao nhận thức về vẻ đẹp và giá trị của rừng ngập mặn.

Những chính sách này không chỉ giúp phát triển ngành du lịch mà còn góp phần bảo tồn rừng ngập mặn, đem lại lợi ích cho cả cộng đồng và môi trường.

Triển vọng tương lai của du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ

Công nghệ và đổi mới trong du lịch

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ đang bước vào một giai đoạn mới nhờ vào sự phát triển nhanh chóng của công nghệ. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và các nền tảng trực tuyến giúp du khách dễ dàng truy cập thông tin về các tour du lịch, điểm tham quan, và dịch vụ tại khu vực này.

Ngoài ra, công nghệ thực tế ảo cũng đang được khai thác để tạo ra trải nghiệm sống động cho những ai chưa có cơ hội đến thăm. Điều này không chỉ thu hút du khách mà còn nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của rừng ngập mặn trong việc bảo vệ môi trường và đa dạng sinh học.

Tuy nhiên, việc áp dụng công nghệ cũng đặt ra thách thức trong việc duy trì sự cân bằng giữa phát triển và bảo vệ thiên nhiên. Cần có một chiến lược rõ ràng để đổi mới mà vẫn giữ gìn được giá trị của rừng ngập mặn.

Sự hợp tác giữa các bên liên quan

Một yếu tố quan trọng khác trong việc phát triển du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ là sự hợp tác giữa các bên liên quan. Các doanh nghiệp du lịch, chính quyền địa phương, và tổ chức phi chính phủ cần làm việc cùng nhau để tạo ra một môi trường du lịch bền vững.

Sự hợp tác này có thể giúp cải thiện cơ sở hạ tầng du lịch, tăng cường các chương trình giáo dục về bảo tồn môi trường, và phát triển các hoạt động du lịch thân thiện với thiên nhiên. Hơn nữa, việc kết hợp các nguồn lực và chuyên môn từ nhiều bên sẽ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ và trải nghiệm của du khách.

Đồng thời, việc tăng cường nhận thức cộng đồng về rừng ngập mặn và lợi ích của việc bảo tồn sẽ tạo ra sự ủng hộ từ chính người dân địa phương, qua đó góp phần vào sự phát triển bền vững của du lịch sinh thái.

Câu hỏi thường gặp

Rừng ngập mặn là gì và tại sao nó lại quan trọng?

Rừng ngập mặn là hệ sinh thái đặc biệt tồn tại ở những vùng ven biển, nơi nước ngọt và nước mặn giao thoa. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ bờ biển, ngăn ngừa xói mòn và cung cấp nơi cư trú cho nhiều loài động thực vật. Hệ sinh thái rừng ngập mặn không chỉ có giá trị sinh thái mà còn có giá trị kinh tế, từ việc cung cấp nguồn thực phẩm đến các hoạt động du lịch sinh thái hấp dẫn tại Cần Giờ.

Cần Giờ có những loại động thực vật nào trong rừng ngập mặn?

Rừng ngập mặn Cần Giờ là nơi sinh sống của nhiều loài động thực vật phong phú. Trong rừng ngập mặn, bạn có thể thấy các loài cây như đước, vẹt, và mắm. Ngoài ra, rừng ngập mặn còn là nơi sinh sản của nhiều loài cá, tôm, và các sinh vật biển khác. Đặc biệt, đây cũng là nơi trú ngụ của nhiều loài chim quý hiếm, tạo nên một bức tranh sinh động và đa dạng cho du khách.

Các hoạt động du lịch nào có thể trải nghiệm tại rừng ngập mặn Cần Giờ?

Tại rừng ngập mặn Cần Giờ, du khách có thể tham gia vào nhiều hoạt động thú vị như đi bộ khám phá hệ sinh thái, tham gia các tour kayak để ngắm cảnh, hoặc tham gia vào các hoạt động câu cá. Những trải nghiệm này không chỉ giúp bạn tìm hiểu về rừng ngập mặn mà còn tạo cơ hội để bạn gần gũi hơn với thiên nhiên, từ đó nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.

Rừng ngập mặn Cần Giờ đối mặt với những thách thức gì?

Mặc dù rừng ngập mặn Cần Giờ có tiềm năng lớn trong việc phát triển du lịch sinh thái, nhưng nó cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức như ô nhiễm môi trường, sự xâm lấn của các hoạt động phát triển đô thị, và biến đổi khí hậu. Điều này đòi hỏi sự quản lý và bảo tồn hợp lý để bảo vệ hệ sinh thái này cho các thế hệ tương lai.

Làm thế nào để tham gia vào các hoạt động bảo tồn rừng ngập mặn?

Có nhiều cách để bạn có thể tham gia vào việc bảo tồn rừng ngập mặn. Bạn có thể tham gia vào các dự án tình nguyện tại Cần Giờ, hỗ trợ trong việc trồng cây, dọn dẹp rác thải, hoặc tham gia các buổi hội thảo về bảo tồn môi trường. Những hoạt động này không chỉ giúp bạn hiểu rõ hơn về rừng ngập mặn mà còn tạo ra sự kết nối với cộng đồng và thiên nhiên.

Tại sao du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ lại được ưa chuộng?

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ đang ngày càng được ưa chuộng bởi nó mang lại trải nghiệm gần gũi với thiên nhiên và giúp du khách nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của bảo tồn môi trường. Những chuyến đi khám phá rừng ngập mặn không chỉ giúp bạn thư giãn, mà còn góp phần nâng cao ý thức bảo vệ hệ sinh thái độc đáo này. Hơn nữa, sự phong phú của động thực vật trong rừng ngập mặn Cần Giờ tạo ra một không gian lý tưởng để khám phá và học hỏi.

The post Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ: Tiềm năng và thách thức appeared first on Mangrove.

Tuy nhiên, rừng ngập mặn đang phải đối mặt với nhiều thách thức, từ biến đổi khí hậu đến hoạt động khai thác quá mức. Sự bảo tồn và phát triển bền vững của rừng ngập mặn không chỉ là trách nhiệm của chính quyền mà còn là nghĩa vụ của mỗi cá nhân và cộng đồng. Chúng ta có thể cùng nhau tạo ra những thay đổi tích cực, từ việc tham gia vào các hoạt động bảo tồn đến việc thúc đẩy du lịch sinh thái. Hãy tiếp tục đọc để khám phá sâu hơn về tầm quan trọng và các giải pháp cho rừng ngập mặn Cần Giờ, một kho báu quý giá của thiên nhiên mà chúng ta cần gìn giữ.

Rừng ngập mặn Cần Giờ: Hệ sinh thái quý giá

Đặc điểm sinh học của rừng ngập mặn

Rừng ngập mặn Cần Giờ là một trong những hệ sinh thái phong phú và đa dạng nhất tại Việt Nam. Nơi đây có nhiều loài cây đặc trưng như cây mắm, cây đước và cây vẹt, tất cả đều thích nghi tốt với môi trường nước mặn. Hệ sinh thái này không chỉ cung cấp nơi trú ẩn cho nhiều loài động vật hoang dã, mà còn tạo ra một mạng lưới sinh thái vững bền. Các loài động vật như cá, tôm và các loại chim thường đến đây để sinh sống và sinh sản, góp phần vào sự đa dạng sinh học của khu vực.

Vai trò của rừng ngập mặn trong bảo vệ môi trường

Rừng ngập mặn Cần Giờ đóng một vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường. Chúng giúp ngăn chặn xói mòn bờ biển, bảo vệ các cộng đồng ven biển khỏi thiên tai như bão và sóng lớn. Bên cạnh đó, hệ sinh thái này còn có khả năng hấp thụ carbon, góp phần giảm thiểu biến đổi khí hậu. Đặc biệt, rừng ngập mặn cũng là nơi lọc nước, làm sạch ô nhiễm và duy trì chất lượng nước, giữ cho hệ sinh thái biển xung quanh luôn khỏe mạnh.

Tác động của rừng ngập mặn đến phát triển kinh tế địa phương

Rừng ngập mặn đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế địa phương, đặc biệt là trong các lĩnh vực như thủy sản và du lịch sinh thái. Với hệ sinh thái đa dạng và nhiều nguồn tài nguyên, rừng ngập mặn không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn mang lại lợi ích kinh tế đáng kể cho cộng đồng.

Ngành thủy sản và rừng ngập mặn

Rừng ngập mặn là nơi cư trú lý tưởng cho nhiều loại cá và động vật thủy sinh. Ngành thủy sản tại các khu vực có rừng ngập mặn phát triển mạnh, nhờ vào việc cung cấp nguồn thức ăn và môi trường sống cho các loài cá. Việc khai thác thủy sản theo cách bền vững từ rừng ngập mặn giúp cộng đồng địa phương cải thiện thu nhập và nâng cao đời sống.

Tuy nhiên, việc bảo vệ và quản lý các khu rừng ngập mặn là vô cùng cần thiết để duy trì nguồn lợi thủy sản. Nếu không có các biện pháp bảo tồn, ngành thủy sản sẽ phải đối mặt với những thách thức lớn như suy giảm nguồn lợi và ô nhiễm môi trường.

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn Cần Giờ

Rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ là điểm đến hấp dẫn cho những người yêu thiên nhiên mà còn có tiềm năng lớn trong phát triển du lịch sinh thái. Với các hoạt động như tham quan, khám phá thiên nhiên, và trải nghiệm văn hóa địa phương, du lịch tại đây giúp thu hút một lượng khách đáng kể.

Du lịch sinh thái tại rừng ngập mặn không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân mà còn nâng cao nhận thức về bảo tồn môi trường. Các tour du lịch được tổ chức hợp tác với cộng đồng địa phương không chỉ tạo ra thu nhập mà còn góp phần bảo vệ rừng ngập mặn. Qua đó, du khách có thể hiểu sâu hơn về vai trò của rừng ngập mặn trong hệ sinh thái và sự phát triển bền vững.

Bảo tồn và phát triển bền vững rừng ngập mặn

Chính sách bảo vệ rừng ngập mặn

Bảo vệ rừng ngập mặn là một trong những ưu tiên hàng đầu trong chính sách môi trường của Việt Nam. Chính phủ đã ban hành nhiều quy định nhằm bảo tồn và phục hồi các khu vực rừng ngập mặn, nhấn mạnh vai trò quan trọng của chúng trong việc bảo vệ sinh thái và phát triển bền vững. Những chính sách này không chỉ giúp giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu mà còn tạo ra nhiều lợi ích kinh tế cho cộng đồng địa phương thông qua du lịch sinh thái và khai thác bền vững.

Bên cạnh đó, việc thực hiện các chương trình giáo dục và nâng cao nhận thức cộng đồng về tầm quan trọng của rừng ngập mặn cũng rất cần thiết. Các biện pháp như bảo vệ các khu vực nhạy cảm và phục hồi những khu rừng bị suy thoái sẽ giúp duy trì hệ sinh thái đa dạng và bền vững.

Sự tham gia của cộng đồng trong bảo tồn

Cộng đồng địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn rừng ngập mặn. Sự tham gia của họ không chỉ mang lại lợi ích về môi trường mà còn cải thiện sinh kế cho người dân. Các dự án cộng đồng thường xuyên tổ chức các hoạt động như trồng cây, dọn dẹp rác thải và bảo vệ các khu vực rừng ngập mặn, từ đó tạo ra ý thức và trách nhiệm trong việc bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.

Ngoài ra, việc khuyến khích cộng đồng tham gia vào quá trình quản lý cũng là một yếu tố quan trọng. Thông qua các diễn đàn và hội thảo, người dân có thể chia sẻ ý kiến và đưa ra các quyết định liên quan đến bảo tồn rừng ngập mặn. Điều này không chỉ giúp tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng mà còn đảm bảo rằng các chính sách đều phản ánh đúng nhu cầu và nguyện vọng của người dân.

Nguy cơ đối với rừng ngập mặn Cần Giờ

Biến đổi khí hậu và tác động đến rừng ngập mặn

Biến đổi khí hậu đang gây ra những tác động nghiêm trọng đến rừng ngập mặn Cần Giờ. Sự gia tăng mực nước biển và hiện tượng thời tiết cực đoan, như bão và lũ lụt, làm mất đi diện tích rừng và ảnh hưởng đến khả năng phục hồi của hệ sinh thái. Khi nhiệt độ tăng lên, khả năng sinh trưởng của các loài cây trong khu vực này cũng bị ảnh hưởng, dẫn đến giảm đa dạng sinh học. Điều này không chỉ gây tổn hại cho môi trường sống của nhiều loài động thực vật mà còn làm suy giảm khả năng chống chịu của rừng trước các tác động từ thiên nhiên.

Ngoài ra, biến đổi khí hậu cũng ảnh hưởng đến quy trình sinh thái tự nhiên của rừng ngập mặn, như khả năng lọc nước và giữ lại carbon, từ đó làm tăng nguy cơ hiện tượng nóng lên toàn cầu. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn, khi mà sự mất mát rừng lại góp phần làm gia tăng các tác động của biến đổi khí hậu.

Hoạt động khai thác quá mức

Hoạt động khai thác quá mức là một trong những vấn đề nghiêm trọng đang đe dọa rừng ngập mặn Cần Giờ. Sự gia tăng nhu cầu về đất đai cho nông nghiệp, đô thị hóa và du lịch đã dẫn đến việc chặt phá rừng một cách ồ ạt. Việc này không chỉ làm suy giảm diện tích rừng mà còn ảnh hưởng đến cấu trúc đất và chất lượng nước trong khu vực.

Hơn nữa, khai thác tài nguyên như gỗ và thủy sản mà không có kế hoạch bền vững đã làm cạn kiệt các nguồn lợi mà hệ sinh thái này cung cấp. Sự xâm lấn của các loài ngoại lai cũng gia tăng do việc can thiệp của con người vào môi trường tự nhiên. Điều này làm giảm sức khỏe tổng thể của rừng ngập mặn, gây ra mất cân bằng sinh thái và làm tăng nguy cơ thiên tai.

Những yếu tố này không chỉ ảnh hưởng đến đời sống của con người mà còn đe dọa sự tồn tại của các loài động thực vật quý hiếm trong khu vực, tạo ra một thách thức lớn cho việc bảo tồn và phát triển bền vững rừng ngập mặn.

Kinh nghiệm quốc tế trong bảo tồn rừng ngập mặn

Mô hình bảo tồn hiệu quả từ các quốc gia khác

Nhiều quốc gia trên thế giới đã áp dụng những mô hình bảo tồn hiệu quả để bảo vệ và phục hồi hệ sinh thái của rừng ngập mặn. Chẳng hạn, tại Bangladesh, các chương trình trồng cây và quản lý bền vững đã giúp phục hồi diện tích rừng ngập mặn, đồng thời tăng cường sinh kế cho cộng đồng địa phương. Hay như ở Australia, việc áp dụng công nghệ giám sát hiện đại trong bảo tồn đã giúp theo dõi sức khỏe của các hệ sinh thái biển và bờ biển, từ đó đưa ra những biện pháp kịp thời.

Bài học cho Việt Nam từ kinh nghiệm quốc tế

Việt Nam có thể học hỏi từ những kinh nghiệm này để cải thiện công tác bảo tồn rừng ngập mặn trong nước. Trước hết, việc tăng cường sự tham gia của cộng đồng địa phương trong quản lý và bảo vệ rừng là rất quan trọng. Ngoài ra, cần áp dụng các công nghệ hiện đại để theo dõi và đánh giá tình hình rừng. Hơn nữa, việc xây dựng các chính sách khuyến khích đầu tư vào bảo tồn và phát triển bền vững sẽ giúp tạo ra những nguồn lực cần thiết cho việc bảo vệ hệ sinh thái này.

Tương lai của rừng ngập mặn Cần Giờ

Triển vọng phát triển bền vững

Rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ là một hệ sinh thái phong phú mà còn là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của Việt Nam. Với vai trò là một lá chắn tự nhiên, rừng ngập mặn bảo vệ bờ biển khỏi xói mòn và giảm thiểu thiệt hại từ bão tố. Tuy nhiên, để phát huy tối đa tiềm năng này, cần có những biện pháp quản lý bền vững hơn. Những dự án phục hồi và bảo tồn sẽ không chỉ giúp duy trì đa dạng sinh học mà còn tạo ra cơ hội cho cộng đồng địa phương thông qua du lịch sinh thái và hoạt động nuôi trồng thủy sản.

Khuyến khích nghiên cứu và phát triển

Để đảm bảo tương lai của rừng ngập mặn Cần Giờ, việc khuyến khích nghiên cứu và phát triển là rất cần thiết. Các nghiên cứu về sự thay đổi khí hậu và tác động của con người đến hệ sinh thái này sẽ cung cấp thông tin quan trọng cho các quyết định chính sách. Các tổ chức và viện nghiên cứu cần hợp tác với chính quyền địa phương để triển khai các dự án nghiên cứu và giáo dục cộng đồng về tầm quan trọng của rừng ngập mặn. Nhờ đó, cộng đồng sẽ nhận thức rõ hơn về lợi ích kinh tế và môi trường mà rừng ngập mặn mang lại, từ đó thúc đẩy hành động bảo tồn hiệu quả hơn.

Đồng thời, việc đầu tư vào công nghệ mới trong lĩnh vực bảo tồn và phục hồi rừng ngập mặn cũng cần được xem xét. Công nghệ có thể hỗ trợ trong việc giám sát tình trạng sức khỏe của rừng và phát hiện sớm các dấu hiệu suy thoái, từ đó đưa ra giải pháp kịp thời. Ngoài ra, việc phát triển các mô hình kinh doanh bền vững liên quan đến rừng ngập mặn sẽ tạo ra nguồn thu nhập cho người dân, đồng thời bảo vệ môi trường.

Câu hỏi thường gặp

1. Rừng ngập mặn là gì và chúng có vai trò gì trong hệ sinh thái?

Rừng ngập mặn là những khu rừng đặc biệt, phát triển ở vùng ven biển, nơi có sự giao thoa giữa nước mặn và nước ngọt. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng sinh thái, bảo vệ bờ biển khỏi sóng lớn và xói mòn. Rừng ngập mặn cũng là nơi cư trú cho nhiều loài động thực vật, tạo ra môi trường sống phong phú và đa dạng.

2. Tại sao rừng ngập mặn Cần Giờ lại đặc biệt quan trọng?

Rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ là một trong những hệ sinh thái rừng ngập mặn lớn nhất tại Việt Nam mà còn là một phần của di sản thế giới được UNESCO công nhận. Rừng ngập mặn ở đây đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường, chống biến đổi khí hậu, và là một nguồn tài nguyên tự nhiên phong phú cho cộng đồng địa phương.

3. Rừng ngập mặn Cần Giờ hỗ trợ phát triển bền vững như thế nào?

Rừng ngập mặn Cần Giờ góp phần vào phát triển bền vững thông qua việc cung cấp các dịch vụ sinh thái như bảo vệ nguồn nước, tạo ra thu nhập từ du lịch sinh thái, và phát triển nông nghiệp bền vững. Sự kết hợp giữa bảo tồn và phát triển kinh tế là chìa khóa để những khu vực này có thể phát triển mà không làm suy giảm tài nguyên tự nhiên.

4. Rừng ngập mặn có thể giúp chống lại biến đổi khí hậu không?

Đúng vậy! Rừng ngập mặn có khả năng hấp thụ carbon dioxide gấp nhiều lần so với các loại rừng khác. Chính vì vậy, rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ giúp giảm thải khí nhà kính mà còn tạo ra một môi trường sống ổn định cho các loài sinh vật, hỗ trợ trong việc giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu.

5. Làm thế nào để bảo vệ rừng ngập mặn Cần Giờ?

Bảo vệ rừng ngập mặn Cần Giờ cần sự phối hợp giữa chính quyền, cộng đồng và tổ chức phi chính phủ. Các hoạt động như trồng cây, giáo dục cộng đồng về tầm quan trọng của rừng ngập mặn, và giám sát các hoạt động khai thác tài nguyên là những bước quan trọng để bảo tồn hệ sinh thái này.

6. Du khách có thể tham quan rừng ngập mặn Cần Giờ không?

Có! Rừng ngập mặn Cần Giờ là một điểm đến du lịch hấp dẫn, nơi du khách có thể khám phá vẻ đẹp tự nhiên và tìm hiểu về hệ sinh thái độc đáo này. Các tour du lịch sinh thái thường bao gồm hoạt động như đi bộ đường dài, tham quan các khu bảo tồn động vật và trải nghiệm văn hóa địa phương, tất cả đều mang lại cái nhìn sâu sắc về vai trò của rừng ngập mặn trong đời sống con người.

The post Rừng ngập mặn Cần Giờ và vai trò trong phát triển bền vững appeared first on Mangrove.

1. Bảo vệ môi trường

Rừng ngập mặn Cần Giờ có khả năng chống xói mòn bờ biển và giảm thiểu tác động của sóng biển. Các cây ngập mặn với bộ rễ phức tạp giúp giữ đất, tạo ra một hàng rào tự nhiên bảo vệ các khu vực ven biển khỏi sự tấn công của sóng và gió mạnh. Theo nghiên cứu của Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam (2018), rừng ngập mặn có thể giảm tới 70% năng lượng sóng, từ đó bảo vệ các cộng đồng dân cư ven biển khỏi thiên tai như bão lũ.

2. Đa dạng sinh học

Hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ là nơi sinh sống của nhiều loài động thực vật quý hiếm. Theo báo cáo của Tổ chức Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (WWF), khu vực này có hơn 200 loài thực vật và hàng trăm loài động vật, bao gồm cả các loài chim di cư và thủy sản như tôm, cá. Sự đa dạng này không chỉ góp phần duy trì cân bằng sinh thái mà còn tạo ra nguồn tài nguyên phong phú cho người dân địa phương.

3. Nguồn thu nhập cho cộng đồng

Người dân địa phương phụ thuộc vào rừng ngập mặn để kiếm sống thông qua nghề đánh bắt hải sản và du lịch sinh thái. Rừng cung cấp nguồn hải sản phong phú như tôm, cua, cá… giúp cải thiện đời sống kinh tế cho người dân nơi đây. Theo thống kê từ Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn TP.HCM (2020), ngành thủy sản tại Cần Giờ đã mang lại doanh thu hàng triệu USD mỗi năm nhờ vào nguồn lợi từ hệ sinh thái này.

4. Du lịch sinh thái

Cần Giờ cũng nổi tiếng với tiềm năng du lịch sinh thái nhờ cảnh quan thiên nhiên độc đáo cùng với sự đa dạng về động thực vật. Các tour du lịch khám phá rừng ngập mặn không chỉ thu hút khách du lịch mà còn nâng cao nhận thức về bảo tồn môi trường tự nhiên. Theo số liệu từ Tổng cục Du lịch Việt Nam (2021), lượng khách đến tham quan Cần Giờ đã tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

5. Lưu trữ carbon

Rừng ngập mặn là một trong những hệ sinh thái hiệu quả nhất trong việc lưu trữ carbon dioxide – khí nhà kính gây biến đổi khí hậu. Theo nghiên cứu của Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và Biến đổi Khí hậu (2019), mỗi hecta rừng ngập mặn có thể lưu trữ tới 1.000 tấn carbon trong suốt vòng đời của nó, góp phần làm giảm tác động tiêu cực đến biến đổi khí hậu toàn cầu.

Kết luận

Hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ mang lại giá trị về mặt môi trường mà còn đóng góp lớn vào đời sống kinh tế xã hội của người dân địa phương cũng như bảo tồn đa dạng sinh học quốc gia. Do đó, việc bảo vệ và phát triển bền vững khu vực này là vô cùng cần thiết để đảm bảo tương lai cho cả con người lẫn thiên nhiên.

Tài liệu tham khảo:

• Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam (2018). “Nghiên cứu tác dụng phòng hộ bờ biển của rừng ngập mặn.”
• WWF (2020). “Báo cáo về đa dạng sinh học tại khu vực Cần Giờ.”
• Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn TP.HCM (2020). “Thống kê ngành thủy sản tại huyện Cần Giờ.”
• Tổng cục Du lịch Việt Nam (2021). “Báo cáo tình hình du lịch tại TP.HCM.”
• Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn và Biến đổi Khí hậu (2019). “Nghiên cứu khả năng lưu trữ carbon của hệ thống rừng.”

The post Hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ và những lợi ích appeared first on Mangrove.

1. Bảo vệ môi trường

Rừng ngập mặn Cần Giờ có khả năng chống xói mòn bờ biển và giảm thiểu tác động của sóng biển. Các cây ngập mặn với hệ thống rễ phức tạp giúp giữ đất lại, tạo ra một lớp chắn tự nhiên bảo vệ các khu vực ven biển khỏi sự tấn công của sóng và gió. Theo nghiên cứu của Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam (2019), rừng ngập mặn có thể giảm đến 70% sức mạnh của sóng khi chúng đổ bộ vào bờ.

2. Đa dạng sinh học

Hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ là nơi cư trú cho nhiều loài động thực vật quý hiếm. Theo báo cáo từ Tổ chức Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (WWF), khu vực này có hơn 200 loài thực vật và hàng trăm loài động vật, bao gồm cả các loài chim di cư và thủy sản như tôm, cá. Sự đa dạng này không chỉ mang lại giá trị về mặt sinh thái mà còn góp phần duy trì cân bằng sinh thái trong khu vực.

3. Nguồn tài nguyên kinh tế

Rừng ngập mặn Cần Giờ cũng đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế địa phương thông qua hoạt động nuôi trồng thủy sản và du lịch sinh thái. Người dân địa phương thường khai thác nguồn lợi từ rừng như hải sản, củi và các loại dược liệu truyền thống. Theo số liệu từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn TP.HCM (2020), ngành nuôi trồng thủy sản tại Cần Giờ đã mang lại doanh thu hàng triệu USD mỗi năm.

4. Giáo dục và nghiên cứu khoa học

Cần Giờ cũng là một trung tâm nghiên cứu về hệ sinh thái rừng ngập mặn tại Việt Nam. Nhiều trường đại học và tổ chức nghiên cứu đã tiến hành các dự án nhằm tìm hiểu sâu hơn về giá trị sinh thái cũng như cách bảo tồn hệ thống này. Việc giáo dục cộng đồng về tầm quan trọng của rừng ngập mặn cũng đang được chú trọng để nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường.

5. Du lịch sinh thái

Với cảnh quan thiên nhiên hoang sơ cùng sự phong phú về đa dạng sinh học, rừng ngập mặn Cần Giờ đã trở thành điểm đến hấp dẫn cho du khách trong nước và quốc tế. Các tour du lịch khám phá hệ sinh thái rừng ngập mặn không chỉ giúp nâng cao ý thức bảo vệ môi trường mà còn tạo ra nguồn thu nhập ổn định cho người dân địa phương.

Kết luận

Rừng ngập mặn Cần Giờ không chỉ là một kho báu thiên nhiên mà còn là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và Việt Nam nói chung. Việc bảo tồn và phát huy giá trị của hệ sinh thái này cần được đặt lên hàng đầu để đảm bảo rằng thế hệ tương lai vẫn có thể tận hưởng những lợi ích mà nó mang lại.

Tài liệu tham khảo:

• Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam (2019). “Nghiên cứu ảnh hưởng của rừng ngập mặn đối với xói lở bờ biển.”
• Tổ chức Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (WWF) (2020). “Báo cáo về đa dạng sinh học tại khu vực Cần Giờ.”
• Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn TP.HCM (2020). “Thống kê ngành nuôi trồng thủy sản tại Cần Giờ.”

The post Giá trị của rừng ngập mặn Cần Giờ appeared first on Mangrove.